“Bak yine hata yaptın!”
“Hiç dikkat etmiyorsun ve sürekli olarak hata yapmaya devam ediyorsun!”
“Yaptığın hatalarla işimizi sekteye uğratıyorsun!”
Hayatın içinde her durumda yer bulan yukarıdaki klasik yakınmaları, daha da dramatize ederek ve benzerleri eşliğinde çoğaltmak her zaman olası… Bu ve benzeri sızlanmaları, iş dünyasındaki farklı alanlarda ve durumlarda da bir biçimde gözlemleyebilir, yaşayabilirsiniz…
Her durumda hata kesinlikle ve elbette hep cepten götürendir ve doğal olarak bir getirisi de yoktur!.. Ama olageldiğinde verdiği rahatsızlık eşliğinde, kişiye “tecrübe” denilen olguyu çok daha yakından hatırlatmak gibi acılı bir güzellemeyi de belletir!..
Hatalarla sobelenenler ve zaman zaman hataya düşüp zıplayanlar, muhtemelen daha sonra, hatalı oldukları konularda birer filozof ve tecrübe dahisi bile olabilirler!..
İş dünyasında da hata yapmanın negatif olarak mutlak bir götürüsü olmakla beraber, hataların arka bahçesinde nadiren oluşan pozitif anlamdaki şaşırtıcı getirileri de var!..
*****
Thomas Edison’a 999 denemeden sonra yaptığı bininci deneyde ampulü bulmasıyla ilgili olarak bir soru yöneltmişler:
“999 kez hata yapmanıza rağmen, bininci deneyi yapacak gücü ve enerjiyi nereden buldunuz?..”
Edison yanıtlamış:
“Ampulün icadı aşamalı bir süreçti… Hata gibi görünen ilk 999 aşama, bininci ve son aşamaya giden öğrenmelerle doluydu!..”
Bu konuda çok ilginç bir örnek daha var:
Günümüzde birçok ofiste mutlaka bulunan, çok işe yarar ve üzerine küçük notlar yazmak için kullanılan Post-it’ler de, yine bir hata sonucu bulunmuştu!..
1900’lerin başında ünlü bir şirketin yöneticileri araştırma – geliştirme bölümüne dünyanın en güçlü yapışkanını geliştirmek için çalışmalar yapılması talimatını verirler…
Yapılan uzun çalışmalardan sonra, ar-ge bölümü istenilen yapışkanı geliştirir ve yönetime sunar. Ancak buldukları yapışkan dünyanın en güçlü yapışkanı olmak bir yana, en zayıf yapıştırıcısıdır! Öyle ki, bir bebek bile yapıştırılan nesneyi iki parmağıyla hafifçe çektiğinde, nesne kolaylıkla gelmektedir!..
Bu ünlü şirket, eğer ar-ge ekibini hatasından dolayı cezalandırsaydı ve buluşlarını çöpe atsaydı, bugün firmanın dünyaca bilinir post-it kağıdı da olmayacaktı!
*****
İnsanın hata yapmamasının iki nedeni olabilir:
Birincisi, iş yapmayanlar hata yapmaz!..
İkincisi, risk almaktan çekinenler hata yapmaz!..
Eğer bir kişi yapmakta olduğu işte hiç hata yapmıyorsa; onun iş yaptığından kesinlikle şüphe edebilirsiniz!..
Ama bu konudaki bir ilke de, hata yapmaktan korkmamak esasıdır…
Tabii, bu arada dikkat edin; silginiz kaleminizden önce tükeniyorsa, sanırız işte o zaman hatalarınızdan öcü gibi korkmalısınız!
Bir bilge adam şöyle demiş:
“Eğer sizden sokakları süpürmeniz istenirse; Michelangelo’nun resim yapması, Beethoven’in beste yapması veya Shakespeare’in şiir yazdığı gibi süpürün! O kadar güzel süpürün ki; gökteki ve yerdeki herkes durup “burada işini iyi ve hatasız yapan, işini çok seven dünyanın en iyi çöpçüsü yaşıyormuş desin!.
